ભારત
સફેદ રેતી, કાચ જેવું પાણી, અને ફેરીનું સમયપત્રક
આ સ્થળ
આંદામાન ભારતની મુખ્ય ભૂમિ કરતાં મ્યાનમારની વધુ નજીક છે, અને એ દેખાય પણ છે — વરસાદી જંગલ અને પરવાળાના 572 ટાપુઓ, જેમાંથી લગભગ બાર પ્રવાસીઓ માટે ખુલ્લા છે. હેવલૉક, હવે સ્વરાજ દ્વીપ, પર રાધાનગર છે — એશિયાના શ્રેષ્ઠ દરિયાકિનારાની મોટા ભાગની યાદીઓમાં આજેય પહેલો. નીલ, હવે શહીદ દ્વીપ, નાનો અને ધીમો છે. પોર્ટ બ્લેરમાં એરપોર્ટ, સેલ્યુલર જેલ અને ફેરી ટર્મિનલ છે.
સ્નોર્કલિંગ અને સ્કૂબા માટે ભારતમાં આનાથી સારું બીજું કશું નથી. એલિફન્ટ બીચ અને નૉર્થ બે પર પરવાળાં છાતી સુધીના પાણીથી શરૂ થાય છે અને ગાઇડ સાથે તરતાં ન આવડતું હોય તોય જોઈ શકાય એટલાં છીછરાં છે; હેવલૉકમાં PADI શાળાઓ ચાર દિવસમાં પ્રમાણપત્ર આપે છે.
આંદામાનની રજા બગાડનારી એક જ વસ્તુ છે — ફેરી. ખાનગી કૅટામરાન — મૅક્રૂઝ, નૉટિકા, ગ્રીન ઓશન — ત્રણ ટાપુઓ વચ્ચે દિવસમાં બે-ત્રણ વાર ચાલે છે, સીઝનમાં અઠવાડિયાં પહેલાં ભરાઈ જાય છે, અને દરિયો તોફાની હોય તો કોઈ દલીલ વગર રદ થાય છે. ફેરી ઊતરીને એ જ દિવસે ફ્લાઇટ પકડવાનું કદી ન ગોઠવો, અને પરત ફરવાના દિવસે દિવસની છેલ્લી ફેરી કદી ન રાખો.
શ્રેષ્ઠ મહિના
સોનેરી રંગના મહિનાઓ એટલે આંદામાન ટાપુઓ નો શ્રેષ્ઠ સમય — હવામાન, ભીડ અને કિંમત, ત્રણેય સાથે.
સોનેરી = પ્રવાસ માટે શ્રેષ્ઠ મહિનાટીપાં = મહિનો કેટલો વરસાદી છેઊંચું / નીચું °C
હોલિડે પેકેજ
5N / 6D · ફ્લાઇટ સામેલપોર્ટ બ્લેર 2N · હેવલોક 2N · નીલ 1N
હવાઈ ટિકિટ સહિત ત્રણ ટાપુ — પોર્ટ બ્લેરમાં સેલ્યુલર જેલ અને તેનો પ્રકાશ-ધ્વનિ કાર્યક્રમ, હેવલોક પર રાધાનગરનો સફેદ અર્ધચંદ્રાકાર કિનારો, એલિફન્ટ બીચ પાસે સ્નોર્કલિંગ, અને નીલ પર નેચરલ બ્રિજ. ટાપુઓ વચ્ચે ખાનગી એ.સી. ફેરીની બેઝ ક્લાસ ટિકિટ — મહિનો પહેલાં ભરાઈ જતી સરકારી બોટ નહીં.
તમારા દિવસો માટે
બે કિલોમીટર સફેદ રેતી, પાછળ ઝાડની હાર, અને એકેય બાંધકામ નહીં — કારણ કે આ કિનારો સંરક્ષિત છે. સૂર્યાસ્ત જ મુખ્ય ઘટના છે અને એનો પ્રકાશ રાહ જોવા જેવો છે. બપોરે છાંયડો નથી અને કશું વેચતી લારીઓ પણ નથી, એટલે પોતાનું પાણી સાથે રાખો.
હેવલૉક જેટીથી વીસ મિનિટની બોટમાં, અથવા જંગલમાં થઈને ચાળીસ મિનિટની કાદવવાળી ચાલમાં પહોંચાય. પરવાળાં કિનારાથી લગભગ પંદર મીટર દૂર, છાતી સુધીના પાણીમાં શરૂ થાય છે. એવો લાઇસન્સવાળો ઑપરેટર લો જેનો ગાઇડ તમારી સાથે પાણીમાં ઊતરે — અહીંનો પ્રવાહ બહાર તરફ ખેંચે છે.
ડિસ્કવર-સ્કૂબા ડાઇવ — પ્રમાણપત્ર વગર, એક ડાઇવર દીઠ એક પ્રશિક્ષક — લગભગ ₹4,500માં થાય છે અને તરતાં બિલકુલ ન આવડતું હોય તેને પણ આઠ-દસ મીટર નીચે લઈ જાય છે. PADI ઓપન વૉટર કોર્સ ચાર દિવસનો અને લગભગ ₹28,000–32,000નો છે. નેમો રીફ, ધ ઍક્વેરિયમ અને ધ વૉલ — લોકો આ સ્થળો માટે ફરી આવે છે.
કાળા પાણીની આ જેલમાં સાવરકર અને સેંકડો ભારતીય ક્રાંતિકારીઓને એવી એકલ કોટડીઓમાં રખાયા હતા કે એક કેદી બીજાને જોઈ ન શકે. દિવસે મુલાકાત લો અને પછી છ વાગ્યાનો લાઇટ-ઍન્ડ-સાઉન્ડ શો જુઓ — એ એક દિવસ હિન્દીમાં અને બીજા દિવસે અંગ્રેજીમાં થાય છે, એટલે કઈ ભાષાની ટિકિટ લો છો તે ચકાસો.
નીલ પર ત્રણ દરિયાકિનારા છે અને દરેકનું એક કામ છે: ગ્લાસ-બોટમ બોટ માટે ભરતપુર, ઓટ વખતે કુદરતી પરવાળાના પુલ માટે લક્ષ્મણપુર, અને સૂર્યોદય માટે સીતાપુર. આખો ટાપુ 18 ચોરસ કિલોમીટરનો છે — સ્કૂટર ભાડે લો કે શેર જીપ પકડો, એક દિવસમાં આખો જોવાઈ જાય.
પોર્ટ બ્લેરથી આખા દિવસની સફર: જારવા આદિવાસી અભયારણ્યમાંથી અઢી કલાકનો કાફલો, પછી ચૂનાના પથ્થરની ગુફાઓ અને કાદવના જ્વાળામુખી સુધી ખાડીની બોટ. એક વાર કરવા જેવું છે. અભયારણ્યની અંદર રોકાવું, ફોટો પાડવો કે જારવાને કશું આપવું એ ફોજદારી ગુનો છે.
અંદાજિત
જમીન પરનો રોજિંદો ખર્ચ, વ્યક્તિદીઠ — ખાવાનું, સ્થાનિક વાહન અને પ્રવેશ ટિકિટ, પેકેજની બહાર.
કરકસરથી
₹2,000
રોજ, વ્યક્તિદીઠ
સ્ટ્રીટ ફૂડ, જાહેર વાહન, એક પેઇડ સ્થળ
આરામદાયક
₹5,000
રોજ, વ્યક્તિદીઠ
રેસ્ટોરન્ટ ભોજન, ટૅક્સી, એક-બે ટૂર
લક્ઝરી
₹15,000
રોજ, વ્યક્તિદીઠ
ફાઇન ડાઇનિંગ, પ્રાઇવેટ કાર, પ્રીમિયમ અનુભવ
વિઝા
આ ભારતમાં જ પ્રવાસ છે. હોટેલ ચેક-ઇન અને ફ્લાઇટ માટે સરકારી ફોટો ઓળખપત્ર સાથે રાખો — આધાર, પાન, પાસપોર્ટ કે ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ.
વ્યવહારુ વાતો
ટાપુઓ પર મોટે ભાગે બંગાળથી વસાહત થઈ, એટલે રોજિંદું શાકાહારી ખાવાનું બંગાળી છે — આલૂ પોસ્તો, બેગુન ભાજા, છોલાર દાળ, ભાત. ટાપુઓ પર આ સૌથી ભરોસાપાત્ર શાકાહારી ભોજન છે, અને પોર્ટ બ્લેરના એબરડીન બજારમાં તથા હેવલૉકના મુખ્ય રસ્તા પર મળે છે.
ટાપુઓ ખરેખર આના માટે જ જાણીતા છે — એ જ સવારે પકડાયેલી રેડ સ્નૅપર, બરાકુડા અને ટ્યૂના, અને નાળિયેરના દૂધમાં રંધાયેલા પ્રૉન. સ્પષ્ટ કહી દઈએ, જેથી કોઈને નવાઈ ન લાગે: અહીંનું લગભગ દરેક રસોડું પહેલાં માછલીનું છે, અને શાકાહારી પછી — જો હોય તો.
પોર્ટ બ્લેરમાં ઇડલી, ઢોસા અને દક્ષિણ ભારતીય થાળી આપતી ગણીગાંઠી ખરેખર શુદ્ધ શાકાહારી જગ્યાઓ છે, અને એક-બે ગુજરાતી રસોડાં પણ, જે ઋતુ પ્રમાણે ખૂલે-બંધ થાય. હેવલૉક અને નીલ પર બંને મળીને ત્રણ-ચાર જ છે — એટલે શાકાહારી રાંધી આપે એવી હોટેલ બુક કરો, શોધી લેવાશે એવી આશા ન રાખો.
દરેક ખૂણે ₹40માં નાળિયેર પાણી, સાથે પપૈયું, અનાનસ અને સ્થાનિક કેળાં. હેવલૉક પર ઘણા શાકાહારી પ્રવાસીઓનો બપોરનો સમય ખરેખર આ રીતે જ નીકળે છે — અને એમાં કશું ખોટું નથી.
આંદામાનમાં ક્યાંય જૈન રેસ્ટોરાં નથી, અને ટાપુ પર બધું જ જહાજમાં આવે છે, એટલે પસંદગી ઓછી અને ભાવ ઊંચા છે. ગુજરાતી જૂથો સામાન્ય રીતે થેપલાં, ખાખરા, સૂકું ફરસાણ અને રેડી-ટુ-ઈટ પૅકેટ સાથે લઈ જાય છે — તમે પણ લઈ જજો, ખાસ કરીને ફેરીના દિવસો માટે, જ્યારે જમવાના સમયે તમે દરિયામાં હો.
બુકિંગ વખતે ભોજન પસંદગી જણાવો — શાકાહારી, જૈન કે હલાલ — અને અમે તમારી ઇટિનરરીની દરેક હોટેલ અને રેસ્ટોરન્ટને જાણ કરીશું.
પોર્ટ બ્લેરનું વીર સાવરકર ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ (IXZ) એકમાત્ર પ્રવેશદ્વાર છે — ચેન્નાઈ, કોલકાતા, દિલ્હી અને બેંગલુરુથી સીધી ફ્લાઇટ; અમદાવાદ અને મુંબઈથી એક સ્ટોપ અને લગભગ આખો દિવસ. ટાપુઓ વચ્ચે ખાનગી કૅટામરાન (અઠવાડિયાં પહેલાં ઑનલાઇન બુક કરવી પડે) અથવા સસ્તી પણ ધીમી સરકારી ફેરી, જે ટાપુ બહારથી બુક કરવી અઘરી છે. હેવલૉક અને નીલ પર રિક્ષા અને ભાડાનાં સ્કૂટર. મોબાઇલ ડેટા હવે ચેન્નાઈની દરિયાઈ કેબલ પર ચાલે છે અને પહેલાં કરતાં ઘણો સારો છે, પણ નીલ પર તૂટે છે અને દરિયો ઓળંગતી વખતે સાવ જતો રહે છે.
પ્રવાસ માર્ગદર્શિકા
મહિનાવાર હવામાન, પૈસા, પ્લગ, ખાવાનું, ખરીદી અને નાની વાતો જે કોઈ કહેતું નથી.
